
Tầm soát ung thư đại trực tràng gồm hai nhóm chính. Nhóm thứ nhất là xét nghiệm phân, như xét nghiệm miễn dịch hóa học tìm máu ẩn trong phân (FIT).
Nhóm thứ hai là các phương pháp quan sát trực tiếp đại tràng, như nội soi đại tràng hoặc chụp cắt lớp vi tính đại tràng. Nếu xét nghiệm phân bất thường, bước tiếp theo là nội soi đại tràng.
Nội soi còn cho phép cắt polyp ngay trong lúc soi, giúp ngăn polyp tiến triển thành ung thư. Bài viết dưới đây giải thích từng phương pháp, độ tuổi nên bắt đầu và các địa chỉ thăm khám tại TP.HCM.
Tầm soát là kiểm tra khi bạn chưa có triệu chứng, nhằm phát hiện polyp hoặc ung thư giai đoạn sớm. Ở giai đoạn này, bệnh thường dễ điều trị hơn.
Tầm soát khác với khám khi đã có dấu hiệu bất thường. Nếu bạn đi ngoài ra máu, thay đổi thói quen đại tiện kéo dài, đau bụng âm ỉ, sụt cân không rõ nguyên nhân hoặc thiếu máu, hãy đi khám ngay. Đừng chờ đến lịch tầm soát.
Theo hướng dẫn của Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ (ACS), các xét nghiệm tầm soát chia thành hai nhóm: xét nghiệm dựa trên mẫu phân và các phương pháp quan sát đại tràng.
Các xét nghiệm này không xâm lấn. Tuy nhiên, kết quả bất thường không đồng nghĩa với ung thư. Máu trong phân cũng có thể do trĩ, polyp hoặc bệnh lý khác. Khi kết quả dương tính, bạn cần nội soi đại tràng để xác định nguyên nhân.
Bác sĩ đưa ống soi mềm có camera qua hậu môn để quan sát toàn bộ đại trực tràng. Nội soi có hai ưu điểm:
Nội soi là thủ thuật xâm lấn, cần chuẩn bị làm sạch ruột. Biến chứng hiếm gặp gồm chảy máu (chủ yếu sau cắt polyp) và thủng đại tràng.
Nếu kết quả bình thường và không có yếu tố nguy cơ cao, nội soi thường được lặp lại sau mỗi 5 năm. Người bệnh có thể chọn nội soi không gây mê hoặc có gây mê tại các cơ sở có triển khai.
Đây là phương pháp quan sát đại tràng bằng hình ảnh cắt lớp, không đưa ống soi vào. Nếu phát hiện polyp lớn hoặc tổn thương nghi ngờ, bạn vẫn cần nội soi để lấy mẫu hoặc cắt bỏ. Lặp lại mỗi 5 năm. Vẫn cần chuẩn bị ruột kỹ như nội soi, đại tràng được bơm khí nên có thể gây khó chịu, và có tiếp xúc bức xạ.
Trước khi chọn xét nghiệm, bác sĩ sẽ hỏi tiền sử gia đình, tiền sử polyp, bệnh viêm ruột và các triệu chứng tiêu hóa. Bước này quyết định bạn thuộc nhóm nguy cơ trung bình hay nguy cơ cao.
Người có nguy cơ trung bình nên bắt đầu từ 45 tuổi, theo khuyến cáo của ACS (2018) và USPSTF (2021). Việc tầm soát thường tiếp tục đến 75 tuổi. Từ 76 đến 85 tuổi, quyết định tùy vào sức khỏe, tuổi thọ và tiền sử tầm soát. Trên 85 tuổi không cần tầm soát.
Bạn có thể cần bắt đầu sớm hơn hoặc kiểm tra thường xuyên hơn nếu thuộc một trong các nhóm sau:
Một số lưu ý khi đi khám:
Khi chọn nơi khám, bạn nên ưu tiên cơ sở có khoa nội soi tiêu hóa, bác sĩ chuyên khoa và giải phẫu bệnh khi cần. Thông tin dưới đây tổng hợp từ nguồn của các đơn vị và nguồn công khai. Giờ làm việc và gói khám có thể thay đổi, vì vậy bạn nên gọi xác nhận trước khi đến.
Đây là bệnh viện đa khoa công lập, gắn với Đại học Y Dược TP.HCM. Bệnh viện có khoa Nội soi và đội ngũ tiêu hóa phối hợp nhiều chuyên khoa.
Nơi này phù hợp nếu bạn cần nội soi kết hợp đánh giá bệnh nền hoặc cần theo dõi sâu sau khi phát hiện polyp. Là bệnh viện lớn, lượng người khám đông, nên hãy đặt lịch trước và đến sớm.
Đây là bệnh viện chuyên khoa ung bướu công lập tuyến cuối tại khu vực phía Nam. Bệnh viện có đơn vị tư vấn tầm soát phát hiện sớm ung thư.
Địa chỉ này phù hợp với người có tiền sử gia đình mắc ung thư, đã có kết quả bất thường ở tuyến dưới hoặc cần chẩn đoán và điều trị theo chuyên khoa ung bướu. Bệnh viện thường quá tải, nên bạn cần đặt lịch và chuẩn bị đủ giấy tờ trước khi đến.
Chợ Rẫy là bệnh viện đa khoa công lập tuyến Trung ương, có khoa Tiêu hóa và Trung tâm Ung bướu. Bệnh viện phù hợp với người cần khám tiêu hóa toàn diện, người có bệnh nền phức tạp hoặc những ca cần hội chẩn đa chuyên khoa khi có tổn thương nghi ngờ.
Bạn nên gọi tổng đài hoặc xem website chính thức để biết lịch khám nội soi hiện hành.
Vinmec từng công bố chương trình sàng lọc ung thư đại trực tràng cho người trên 40 tuổi tại Vinmec Central Park và Times City. Người bệnh có thể chọn nội soi không gây mê hoặc có gây mê.
Địa chỉ này phù hợp nếu bạn muốn khám trọn gói, lấy lịch hẹn rõ ràng và dịch vụ theo tiêu chuẩn bệnh viện tư nhân quốc tế. Chi phí thường cao hơn bệnh viện công. Bạn nên hỏi gói hiện hành trước khi đặt lịch.
Theo thông tin của bệnh viện, nội soi là phương pháp tầm soát ung thư đại trực tràng được dùng phổ biến, có thể kết hợp sinh thiết khi cần. Khoa Ung bướu phối hợp với Trung tâm Nội soi và Phẫu thuật nội soi tiêu hóa.
Địa chỉ này phù hợp nếu bạn muốn tầm soát và có đường chuyển tiếp điều trị ngay trong cùng bệnh viện khi phát hiện bất thường. Bệnh viện công bố các gói tầm soát ung thư với mức giá khác nhau, bạn nên hỏi gói có kèm nội soi đại tràng hay không.
Tầm soát ung thư đại trực tràng bắt đầu bằng đánh giá nguy cơ, sau đó chọn xét nghiệm phân (FIT) hoặc nội soi đại tràng. Người nguy cơ trung bình nên bắt đầu từ 45 tuổi. Người có tiền sử gia đình, polyp hoặc bệnh viêm ruột cần được bác sĩ tư vấn lịch riêng.
Nếu có dấu hiệu bất thường như đi ngoài ra máu hoặc thay đổi thói quen đại tiện kéo dài, hãy đi khám sớm thay vì chờ đến lịch tầm soát.
Bạn có thể tham khảo thêm các bài cẩm nang của BookingCare: