Tay chân miệng ở trẻ: Dấu hiệu, điều trị và cách chăm sóc tại nhà

Sản phẩm của BookingCare
Nhóm tác giả: Thảo Hoàng,
Product Manager (Quản lý Sản phầm) tại BookingCare Hơn 7 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Y tế
Phương Nguyễn,
Content Writer (Sáng tạo nội dung) Hơn 5 năm kinh nghiệm biên tập nội dung về Y tế, Chăm sóc sức khỏe
Dung Phan
Content Writer Hơn 2 năm kinh nghiệm sáng tạo nội dung trong lĩnh vực y tế
Xuất bản: 27/10/2020, Cập nhật lần cuối: 04/07/2022
Người kiểm duyệt: Chương Nguyễn
Thành viên sáng lập BookingCare 20 năm kinh nghiệm trong lĩnh vực Y tế sức khoẻ
Cố vấn y khoa: Pgs.Ts. Nguyễn Mai Hồng,
Nguyên Trưởng khoa Cơ xương khớp, Bệnh viện Bạch Mai Gần 40 năm kinh nghiệm về Chuyên khoa Nội, Nội Cơ xương khớp
Bác sĩ Nguyễn Dương Nhật Thi,
Hiện là Bác sĩ chuyên khoa Chấn thương, chỉnh hình, Bệnh viện Hữu Nghị Việt Đức Hơn 5 năm kinh nghiệm khám và điều trị Ngoại khoa
Ts.Bs. Vũ Thái Hà
Trưởng khoa Khoa nghiên cứu và ứng dụng công nghệ tế bào gốc - BV Da liễu Trung ương Gần 20 năm kinh nghiệm khám và điều trị

Tay chân miệng là một trong những căn bệnh truyền nhiễm phổ biến thường mắc ở trẻ em. Bệnh tay chân miệng ở trẻ em có nguy hiểm không, dấu hiệu nhân biết và cách điều trị như thế nào, cha mẹ cần nắm được để kịp thời phát hiện nếu không may con mắc phải.

BookingCare là Nền tảng Y tế chăm sóc sức khỏe toàn diện hàng đầu Việt Nam kết nối người dùng với trên 150 bệnh viện - phòng khám uy tín, hơn 1,000 bác sĩ chuyên khoa giỏi và hàng nghìn dịch vụ, sản phẩm y tế chất lượng cao.
Tay chân miệng
Hình ảnh bệnh tay chân miệng ở trẻ - Ảnh: Bệnh viện 108

Tay chân miệng ở trẻ có những biểu hiện tổn thương ngoài da và khiến trẻ cảm thấy khó chịu, phiền toái. Bệnh tay chân miệng dễ gây ra biến chứng nếu cha mẹ không kịp thời phát hiện và điều trị cho con.

Để biết khi nào con có biểu hiện tay chân miệng và cần đi khám với bác sĩ Da liễu, cha mẹ nên tham khảo thêm bài viết dưới đây.

Bệnh tay chân miệng là gì?

Theo Th.BS. Nguyễn Văn Tùng (Khoa Nhi - Bệnh viện TƯQĐ 108),bệnh chân tay miệng là một hội chứng bệnh ở người do virus đường ruột thuộc họ Picornaviridae gây ra.

Giống vi rút gây bệnh tay chân miệng phổ biến nhất là Coxackievirus (nhóm A16) và Enterovirus týp 71 (EV71). Đặc biệt, các trường hợp có biến chứng nặng thường do EV 71.

Chân tay miệng có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi, tuy nhiên thường gặp nhất là ở trẻ em dưới 10 tuổi (90%). Căn bệnh này rất dễ lây lan từ người này sang người khác trong vòng 1 tuần đầu nhiễm bệnh do tiếp xúc với các dịch tiết mũi họng, nước bọt, chất dịch từ các bọng nước hoặc phân của người bệnh. 

Biểu hiện tay chân miệng

Khi trẻ có dấu hiệu chân tay miệng sau đây, cha mẹ cần hết sức chú ý theo dõi, chăm sóc và đưa con đi khám khi cần thiết.

  • Bé có biểu hiện mệt mỏi, sốt nhẹ (38 – 38,5 độ C),đau họng, sổ mũi diễn ra trong vài ngày
  • Trẻ có triệu chứng đau rát ở răng và miệng, chảy nhiều nước bọt, chán ăn
  • Xuất hiện các mụn nước nhỏ (2-3mm) ở niêm mạc miệng, thường là ở mặt trong má, lợi, mặt bên của lưỡi
  • Mụn nước trong miệng thường dập vỡ rất nhanh tạo ra các vết trợt loét rất đau rát làm bệnh nhân khó ăn uống
  • Mụn nước, bọng nước ở bàn chân, bàn tay, đôi khi gặp cả mụn nước, bọng nước ở mông
  • Mụn nước, bọng nước thường không gây đau rát. Mụn nước tồn tại trong vòng 7 đến 10 ngày rồi xẹp xuống và tự mất đi kể cả khi không được điều trị
  • Toàn thân có thể có dấu hiệu rối loạn tri giác, co giật, mê sảng

Do có biểu hiện là những bọng nước, tay chân miệng rất dễ bị nhầm lẫn với các bệnh ngoài da ở trẻ nhỏ khác như da khác như chốc, thuỷ đậu, dị ứng,…

Tay chân miệng có thời gian ủ bệnh khoảng từ 3-6 ngày. tuần đầu bị bệnh. Bệnh nhân có khả năng đào thải virus qua phân trong vòng vài tuần sau.

Sau khi bị bệnh chân tay miệng, bệnh nhân có miễn dịch với chủng virus gây bệnh. Tuy nhiên, bệnh vẫn có thể tái phát nếu nhiễm các chủng virus khác với những lần trước. Vì vậy, cha mẹ không được chủ quan dù con đã từng mắc bệnh chân tay miệng hay chưa.

Bệnh tay chân miệng ở trẻ
Bệnh tay chân miệng dễ nhầm lẫn với các bệnh ngoài da khác ở trẻ - Ảnh: careplus.vn

Tay chân miệng lây qua những đường nào?

Bệnh tay chân miệng ở trẻ có tốc độ lan truyền rất nhanh, trực tiếp từ người sang người thông qua thông qua đường miệng, nước bọt, qua các chất tiết từ mũi, phân của người bệnh.

Trẻ có nguy cơ mắc bệnh cao nếu như:

  • Chơi chung, tiếp xúc trực tiếp với người nhiễm bệnh
  • Trẻ vô tình hít, nuốt phải các dịch tiết, nước bọt người bệnh khi ăn uống chung, ho, hắt hơi, nói chuyện
  • Tiếp xúc với dịch tiết từ mụn nước của bệnh nhân hoặc phân trẻ bị bệnh
  • Dùng chung vật dụng cá nhân, đồ chơi với trẻ bị bệnh

Bệnh tay chân miệng cần nhanh chóng được can thiệp và xử lý, nếu không rất dễ bùng phát thành dịch, đặc biệt với trẻ nhỏ trong độ tuổi đi học, tiếp xúc với nhiều bạn cùng lớp.

Bệnh tay chân miệng có nguy hiểm không?

Tay chân miệng nếu không được sớm phát hiện và điều trị kịp thời thì rất dễ dẫn đến biến chứng nguy hiểm.

giai đoạn đầu, bệnh tay chân miệng trẻ em  thể nhẹ chỉ gây loét miệng và/hoặc tổn thương da. Khi đó, bé cần điều trị ngoại trú và theo dõi tại cơ sở y tế. 

Tuy nhiên, đến giai đoạn 2, bệnh đã có thể gây ra biến chứng trên thần kinh và biến chứng tim mạch nhẹ. Trẻ có thể có những biểu hiện giật mình, sốt trên 2 ngày hoặc sốt trên 39 độ C kèm theo nôn, lừ đừ, khó ngủ, quấy khóc vô cớ.

Ngoài ra, cha mẹ cần để ý nếu trẻ có biểu hiện run, ngồi không vững, đi loạng choạng, yếu liệt chân tay, rung giật nhãn cầu, lác mắt, nuốt sặc, thay đổi giọng nói,...

Đến giai đoạn 3, bệnh chân tay miệng ở trẻ gây ra biến chứng thần kinh, tim mạch, hô hấp nặng. Trẻ có các triệu chứng mạch đập nhanh, vã mồ hôi, lạnh toàn thân hoặc khu trú, tăng huyết áp, thở bất thường, rối loạn tri giác,...

Giai đoạn 4, trẻ có thể gặ nguy hiểm khi bị sốc, phù phổi cấp, tím tái, ngưng thở, thở nấc.

Tay chân miệng là bệnh lý nguy hiểm nếu không được khám chữa và điều trị kịp thời, vì vậy, ngay khi thấy trẻ có những dấu hiệu bệnh ở tay chân miệng giai đoạn 1, cha mẹ nên cho trẻ thăm khám với bác sĩ và điều trị ngay.

Điều trị tay chân miệng

Tay chân miệng chẩn đoán thông qua triệu chứng lâm sàng, tiền sử bệnh và các yếu tố dịch tễ. 

Trẻ bị chân tay miệng cần được thăm khám với bác sĩ để chẩn đoán phân biệt với các bệnh lý dễ nhầm lẫn khác. Cha mẹ nên cho bé thăm khám với các bác sĩ chuyên khoa Da liễu hoặc Truyền nhiễm để thăm khám.

Với những trường hợp cha mẹ chưa biết bé mắc bệnh gì, tuyệt đối không mua thuốc tay chân miệng tự điều trị cho bé tại nhà. Thay vào đó, cha mẹ có thể cho bé thăm khám với bác sĩ Da liễu từ xa để bác sĩ chẩn đoán và tư vấn phương pháp điều trị chính xác cho bé.

Hiện tại, chưa có thuốc đặc hiệu diệt virus gây bệnh tay chân miệng. Các biện pháp điều trị chủ yếu là chăm sóc bệnh nhân. Bệnh nhân dùng các loại thuốc hạ sốt, giảm đau, bù nước.

Ngoài ra, cha mẹ cần cho bé ăn đủ dinh dưỡng, ăn thức ăn lỏng, dễ tiêu. Cha mẹ nên vệ sinh miệng thường xuyên bằng các dung dịch sát khuẩn.

Với những tổn thương ngoài da, cần bôi các dung dịch sát khuẩn để tránh bội nhiễm. Trong các trường hợp có biến chứng viêm não, màng não, viêm cơ tim, viêm phổi, trẻ cần phải được nhập viện để có biện pháp điều trị tích cực.

Chăm sóc tay chân miệng cho trẻ tại nhà

  • Thực hiện: Đài Phát Thanh - Truyền hình Hà Nội
  • Thời lượng: 2 phút 37 giây

Phòng bệnh chân tay miệng ở trẻ

Hiện tại, vẫn chưa có vaccin phòng bệnh chân tay miệng, để đề phòng bệnh, cần tránh lây lan giữa người này sang người khác bằng cách thực hiện các biện pháp:

  • Hạn chế tiếp xúc với bệnh nhân nếu không thực sự cần thiết
  • Rửa tay kỹ với xà phòng sau khi chăm sóc bệnh nhân
  • Tuyệt đối không được chọc vỡ các mụn nước bọng nước trên da bệnh nhân
  • Vệ sinh sạch sẽ đồ dùng của bệnh nhân và lau phòng ở của bệnh nhân bằng các dung dịch sát khuẩn có chlor
  • Cần theo dõi chặt chẽ và điều trị cho những trẻ có biểu hiện sốt trong vùng dịch
  • Cho trẻ nghỉ học, tránh tiếp xúc với các bạn khác cho đến khi khỏi bệnh.
  • Cha mẹ không được ôm hôn trẻ. Nếu trong nhà có hai bé, cần nhắc nhớ các bé tránh tiếp xúc gần nhau, không dùng chung quần áo, đồ dùng cá nhân với trẻ nhiễm bệnh.
  • Hướng dẫn, tạo thói quen cho trẻ che miệng và mũi khi hắt hơi, ho

BookingCare - Nền tảng y tế chăm sóc sức khỏe toàn diện kết nối bệnh nhân với các bác sĩ Da liễu từ xa giỏi. Cha mẹ có thể cân nhắc cho con thăm khám tại nhà để tránh bé mệt mỏi, quấy khóc và phải chờ đợi thăm khám lâu.

 
 

Đặt khám tư vấn với bác sĩ từ xa qua Video

Bác sĩ DA LIỄU khám từ xa thông qua cuộc gọi Video có hình, kết nối bác sĩ trực tiếp với bệnh nhân mà không cần đến bệnh viện.

Tài liệu tham khảo
1. https://dalieu.vn/benh-tay-chan-mieng-va-cach-phong-ngua/
2. http://benhvien108.vn/benh-tay-chan-mieng-o-tre-em-cach-phong-va-dieu-tri.htm
3. https://medlatec.vn/tin-tuc/tre-em-mac-benh-tay-chan-mieng-co-nguy-hiem-khong-s75-n17812
https://www.vinmec.com/vi/tin-tuc/thong-tin-suc-khoe/4-cap-do-cua-benh-tay-chan-mieng-do-1-co-can-di-vien/
Lưu ý khi sử dụng

Nội dung trong bài chỉ mang tính tham khảo, bệnh nhân không nên tự ý điều trị mà cần phải tham khảo thêm lời khuyên của bác sĩ. Chúng tôi không chịu trách nhiệm nào do việc áp dụng các thông tin trong các bài viết gây ra.

Đội ngũ BookingCare
Góp ý về bài viết

Chúng tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của bạn đọc và các nhà chuyên môn về nội dung bài viết này.

Danh mục cẩm nang

Nội dung chính
© 2022 BookingCare.
Facebook/Youtube/