Thận trọng khi dùng thuốc chữa mất ngủ - Lưu ý quan trọng

Không nên tự ý dùng thuốc ngủ mà cần có sự hướng dẫn của bác sĩ. Nếu như quá lạm dụng thuốc ngủ thì sẽ ảnh hưởng đến hệ thần kinh bởi thuốc ngủ có chức năng như một chất gây nghiện.

BookingCare là nền tảng đặt lịch khám bệnh đem đến giải pháp giúp cho việc khám bệnh trở nên thuận tiện, dễ dàng, chính xác, hiệu quả (với hơn 100 bệnh viện, hơn 600 bác sĩ chuyên khoa giỏi).
Thuốc chữa mất ngủ thường có tác dụng nhanh chóng, nhưng không nên sử dụng quá 3 ngày liên tục
Thuốc chữa mất ngủ thường có tác dụng nhanh chóng, nhưng không nên sử dụng quá 3 ngày liên tục - Ảnh: ihs

Mất ngủ, hoặc rối loạn giấc ngủ có biểu hiện rất đa dạng như: giấc ngủ nông, muốn ngủ mà không ngủ được, hay có ác mộng, tỉnh dậy nửa đêm rồi không ngủ lại được, không muốn dậy nhưng cũng không ngủ được...

Khi bị mất ngủ kéo dài, người bệnh cần khám để được khám, chẩn đoán và kê đơn thuốc điều trị. Điều trị bằng thuốc, giúp giảm triệu chứng mất ngủ nhanh chóng.

Nhưng do thuốc điều trị mất ngủ có khá nhiều tác dụng phụ bất lợi, nên chỉ bác sĩ chuyên khoa mới xem xét các đặc tính thuốc khi dùng và ưu tiên dùng các thuốc tác dụng ngắn.

Mất ngủ kéo dài là bệnh gì?

Người ngủ ít so với bình thường của chính họ trên 2 giờ mỗi ngày thì được coi là mất ngủ. Có rất nhiều nguyên nhân gây mất ngủ, nhưng ở người trung niên và cao tuổi thì nguyên nhân phổ biến nhất là do trầm cảm, rối loạn lo âu lan tỏa và mất ngủ tiên phát.

Bệnh nhân thường khó vào giấc ngủ, giấc ngủ nông, dễ tỉnh giấc... Họ thường thức dậy rất sớm và không thể ngủ lại được. Trong cuộc sống khi chúng ta gặp một biến cố, hoặc một kích thích nào đó từ ngoại cảnh... Những trường hợp này chỉ bị mất ngủ tạm thời, khi các biến cố qua đi họ lại ngủ được bình thường.

Mất ngủ chỉ được coi là bệnh khi người bệnh bị mất ngủ kéo dài, hàng tuần, hàng tháng, thậm chí hàng năm, ảnh hưởng nghiêm trọng đến chất lượng cuộc sống, người bệnh thường cảm thấy mệt mỏi, uể oải, thiếu sinh lực, buồn ngủ vào ban ngày, đầu óc thiếu tỉnh táo, stress, căng thẳng thần kinh, đau đầu...

Mất ngủ được coi là bệnh lý khi nó kéo hàng hàng tháng, hàng năm
Mất ngủ được coi là bệnh lý khi nó kéo hàng hàng tháng, hàng năm - Ảnh: ihs

Cách chữa mất ngủ

Trước khi áp dụng cách điều trị mất ngủ, người bệnh cần tìm hiểu nguyên nhân là gì. Quan sát xung quanh xem có yếu tố nào tác động không, như: ồn ào, phòng ngủ không thông thoáng - sạch sẽ, sử dụng chất kích thích (caffein, rượu bia, trà, hút thuốc...),áp lực công việc - cuộc sống... 

Khi đã loại bỏ được các nguyên nhân mà tình trạng mất ngủ vẫn lặp lại thì cần phải đến gặp bác sĩ chuyên khoa để được khám, chẩn đoán và kê đơn thuốc điều trị. Điều trị bằng thuốc, giúp giảm triệu chứng mất ngủ nhanh chóng.

Nhưng do thuốc điều trị mất ngủ có khá nhiều tác dụng phụ bất lợi, nên chỉ bác sĩ chuyên khoa mới xem xét các đặc tính thuốc khi dùng và ưu tiên dùng các thuốc tác dụng ngắn. Biện pháp dùng thuốc được xem như là một điều trị bổ sung trong mất ngủ nguyên phát. Nguyên tắc điều trị là dùng liều tác dụng thấp nhất.

Ngoài ra, bạn có thể áp dụng một số phương pháp khác như: châm cứu, bấm huyệt, xông hơi tinh dầu, thể thao nhẹ nhàng...

Thận trọng khi dùng thuốc chữa mất ngủ

Trong thực tế, không ít người mất ngủ đang lạm dụng việc uống thuốc để có giấc ngủ ngon. Nhưng cần lưu ý rằng, việc sử dụng thuốc chữa mất ngủ cần có chỉ định của bác sĩ chuyên khoa, không được tự ý chẩn đoán và mua về sử dụng. 

Thông thường, tùy từng tình trạng mà bác sĩ có thể kê một số nhóm thuốc sau (lưu ý: thông tin mang tính tham khảo, người bệnh không tự ý sử dụng). 

Thuốc bình thần

  • Tác dụng: Thuốc này giúp người bệnh có giấc ngủ gần như ngay lập tức.
  • Lưu ý:
    • Chỉ nên dùng cho các trường hợp mất ngủ ngắn, không trầm trọng. Không nên dùng quá 3 ngày.
    • Nếu dùng thuốc bình thần lâu ngày sẽ gây quen thuốc. Khi đã quen thuốc thì bệnh nhân sẽ vẫn mất ngủ dù tăng liều thuốc lên gấp đôi hay gấp 10 lần bình thường.
    • Tác dụng phụ: Suy giảm trí nhớ tạm thời. 

Thuốc ngủ

  • Tác dụng: Đây là thuốc ngủ, có tác dụng gây ngủ mạnh.
  • Lưu ý:
    • Chúng gây quen thuốc rất nhanh không kém gì các thuốc bình thần. Vì vậy chỉ được dùng trong các trường hợp mất ngủ ngắn và không trầm trọng.
    • Thuốc này cũng không nên dùng quá 3 ngày.
  • Tác dụng phu: Chóng mặt, nhức đầu, rối loạn tiêu hóa... 

Thuốc kháng histamin

  • Tác dụng: Thuốc kháng histamin chống dị ứng, gây ngủ khá mạnh. Thuốc dùng cho các bệnh nhân mất ngủ do ngứa, gãi nhiều như hắc lào, eczema, tổ đỉa...
  • Tác dụng phụ: Khô miệng, khô mũi, mệt mỏi, ảnh hưởng đến trí não... 

Thuốc an thần kinh mới

  • Tác dụng: Có tác dụng gây ngủ mạnh. Thuốc dùng cho mất ngủ ở các bệnh chán ăn tâm lý, trầm cảm, lo âu lan tỏa. 
  • Tác dụng phụ: Nếu dùng lâu dài, sẽ gây béo do bệnh nhân sẽ cảm thấy ăn ngon miệng nên ăn nhiều. 

Thuốc chống trầm cảm 3 vòng, đa vòng

  • Tác dụng: Đây là các loại thuốc tác động đúng cơ chế của giấc ngủ là hệ serotonin trong não.
  • Lưu ý:
    • Thuốc này có thể dùng lâu dài mà không gây ra quen thuốc.
    • Thuốc không có tác dụng tức thời, giấc ngủ chỉ cải thiện rõ ràng sau 3 - 4 tuần điều trị.
    • Thuốc thường được kê điều trị mất ngủ do trầm cảm, lo âu, mất ngủ tiên phát, mất ngủ do đau (chấn thương, ung thư, đau dây thần kinh).
  • Tác dụng phụ: Nhược điểm của thuốc là gây khô miệng, đắng miệng, táo bón. Thuốc còn gây bí tiểu ở bệnh nhân có u xơ tiền liệt tuyến. 

Trong thực tế, các bác sĩ thường kết hợp 2 hoặc 3 thuốc khác nhóm để tăng tác dụng của thuốc, hạn chế tác dụng phụ. Sau 2 tuần điều trị, các bác sĩ điều chỉnh thuốc để đảm bảo sức khỏe cho người bệnh, mà vẫn có tác dụng điều trị mất ngủ được tức thời. 

Trong quá trình sử dụng thuốc, nếu có thắc mắc hoặc bất thường gì, người bệnh có thể đăng ký tư vấn từ xa qua Video với bác sĩ chuyên khoa để được hỗ trợ giải đáp kip thời. 

Tư vấn từ xa qua Video với bác sĩ chuyên khoa
Tư vấn từ xa qua Video với bác sĩ chuyên khoa - Ảnh: BookingCare

Không nên lạm dụng thuốc chữa mất ngủ

Không nên tự ý dùng thuốc ngủ mà cần có sự hướng dẫn của bác sĩ. Nếu như quá lạm dụng thuốc ngủ thì sẽ ảnh hưởng đến hệ thần kinh bởi thuốc ngủ có chức năng như một chất gây nghiện. Một khi đã “nghiện” thuốc, bệnh nhân rất khó bỏ, thiếu thuốc sẽ thấy nhức đầu, mệt mỏi rã rời, không thể tập trung.

Bình thường nếu chúng ta chỉ mất ngủ 1-2 đêm, việc uống thuốc ngủ có thể giải quyết tốt tình trạng này. Khi bị sang chấn tinh thần nặng nề hoặc căng thẳng, thuốc ngủ có thể thích hợp trong một thời gian ngắn nhằm giúp chúng ta vượt qua stress và tránh các hậu quả về tâm lý sau một đêm không ngủ.

Tuy nhiên, nó hoàn toàn không phải là giải pháp thích hợp để điều chỉnh các rối loạn của giấc ngủ hoặc chữa trị mất ngủ lâu dài. Thuốc ngủ chỉ có tác dụng tạm thời chứ không chữa được bệnh mất ngủ.

Vì vậy, việc xác định nguyên nhân mất ngủ rất quan trọng trong điều trị chứng mất ngủ. Có thể do yếu tố tâm lý, nhưng cũng có thể do tổn thương thực thể, cần thăm khám với bác sĩ để biết chính xác nguyên nhân. 

Bản chất thuốc ngủ tồn tại trong cơ thể lâu hơn nhiều so với thời gian gây ngủ. Nó được chuyển hóa ở gan và bài tiết qua thận vì vậy, nếu chức năng gan, thận càng suy yếu, thuốc ngủ sẽ tồn tại trong cơ thể càng lâu. Đó là lý do tại sao người cao tuổi hoặc người mắc bệnh gan, thận nên hạn chế dùng loại thuốc này.

 
 

Đặt khám tư vấn với bác sĩ từ xa qua Video

Bác sĩ khám tư vấn mất ngủ từ xa thông qua cuộc gọi có hình Video, bệnh nhân ở tại nhà kết nối với bác sĩ từ xa nhanh chóng, thuận tiện và hiệu quả.

Về nhóm tác giả cẩm nang

Đội ngũ xây dựng và phát triển nội dung Cẩm Nang

Thảo Hoàng

Phát triển Sản phẩm - 6 năm kinh nghiệm

Phương Nguyễn

Biên tập viên - 3 năm kinh nghiệm

Dung Phan

Sáng tạo nội dung - 1 năm kinh nghiệm

Chương Nguyễn

Sáng tạo nội dung - 5 năm kinh nghiệm

Ban cố vấn chuyên môn Y Khoa

Phó Giáo sư, Tiến sĩ Nguyễn Mai Hồng

Bác sĩ Chuyên khoa II Chuyên ngành Nội

Bác sĩ Nguyễn Dương Nhật Thi

Bác sĩ chuyên khoa Ngoại Chấn thương, chỉnh hình

Tiến sĩ, Bác sĩ Vũ Thái Hà

Bác sĩ Chuyên khoa Da liễu

Bài viết nội dung trên Cẩm Nang được tạo ra như thế nào

  • Bài viết đảm bảo 3 yếu tố cốt lõi thực tế - tin cậycó xác thực
  • Đi thực tế lấy trải nghiệm và tư liệu
  • Trao đổi tham vấn với Bác sĩ, bệnh viện, phòng khám
  • Tham khảo các nguồn tin cậy
  • Một bài viết là một tác phẩm của tập thể
Tìm hiểu thêm
Tài liệu tham khảo
1. https://suckhoedoisong.vn/tri-mat-ngu-dung-thuoc-the-nao-n172605.html
2. https://suckhoedoisong.vn/mat-ngu-keo-dai-dung-thuoc-gi-n148272.html
3. https://vnexpress.net/nhung-nguy-hai-khi-dung-thuoc-ngu-3035932.html
4. http://soytetiengiang.gov.vn/chi-tiet-tin?/thuoc-ngu-va-nhung-van-de-can-biet-truoc-khi-su-dung/6115817
Lưu ý khi sử dụng

Nội dung trong bài chỉ mang tính tham khảo, bệnh nhân không nên tự ý điều trị mà cần phải tham khảo thêm lời khuyên của bác sĩ. Chúng tôi không chịu trách nhiệm nào do việc áp dụng các thông tin trong các bài viết gây ra.

Đội ngũ BookingCare
Góp ý về bài viết

Chúng tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của bạn đọc và các nhà chuyên môn về nội dung bài viết này.

Xuất bản: 16/10/2020, Cập nhật lần cuối: 16/10/2020

© 2020 BookingCare.
Facebook/Youtube/pinterest/twitter/